حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَاعِيلَ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ عَنْ عَلِىِّ بْنِ زَيْدٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ أَنَّ مَلِكَ الرُّومِ أَهْدَى إِلَى النَّبِىِّ صلى الله عليه وسلم مُسْتَقَةً مِنْ سُنْدُسٍ فَلَبِسَهَا فَكَأَنِّى أَنْظُرُ إِلَى يَدَيْهِ تَذَبْذَبَانِ ثُمَّ بَعَثَ بِهَا إِلَى جَعْفَرٍ فَلَبِسَهَا ثُمَّ جَاءَهُ فَقَالَ النَّبِىُّ صلى الله عليه وسلم "إِنِّى لَمْ أُعْطِكَهَا لِتَلْبَسَهَا." قَالَ فَمَا أَصْنَعُ بِهَا قَالَ "أَرْسِلْ بِهَا إِلَى أَخِيكَ النَّجَاشِىِّ."

Bize Musa b. İsmail, ona Hammad, ona Ali b. Zeyd, ona Enes b. Malik şöyle rivayet etmiştir: "Bizans hükümdarı Rasulullah'a (sav) saf ve ince ipekten, yenleri geniş bir müsteka (kürk) hediye etti, o da o elbiseyi giydi. Ben hâlâ parlamakta olan yenlerini görüyor gibiyim. Sonra Rasulullah, o elbiseyi Cafer'e gönderdi. Cafer'de onu giyinip Hz. Peygamber'in huzuruna geldi. Peygamber de (sav) bu defa ona 'ben bunu giyesin diye sana vermedim' buyurdu. Cafer de 'Öyleyse onu ne yapayım' diye sorunca Rasulullah 'onu kardeşin Necâsî'ye gönder' buyurdu."

Açıklama: Hadiste geçen Müsteka adlı giysi "Yenleri uzun, parlak renkli bir kürk. Farsça Müşte kelimesinden Arapça'ya geçmiştir" şeklinde açıklanmıştır (Ebû Ubeyd Kasım b. Sellam, Garîbu'l-hadîs, I-IV, Dâru'l-kitab el-arabi, 1. bsm., Beyrut, 1976, I, 227).

• Ebû Davud Sünen-i Ebu Davud Libâs 10, /925

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ عَنْ مَالِكٍ عَنْ نَافِعٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ أَنَّ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ رَأَى حُلَّةً سِيَرَاءَ عِنْدَ بَابِ الْمَسْجِدِ تُبَاعُ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ لَوِ اشْتَرَيْتَ هَذِهِ فَلَبِسْتَهَا يَوْمَ الْجُمُعَةِ وَلِلْوَفْدِ إِذَا قَدِمُوا عَلَيْكَ . فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم "إِنَّمَا يَلْبَسُ هَذِهِ مَنْ لاَ خَلاَقَ لَهُ فِى الآخِرَةِ." ثُمَّ جَاءَ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مِنْهَا حُلَلٌ فَأَعْطَى عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ مِنْهَا حُلَّةً فَقَالَ عُمَرُ يَا رَسُولَ اللَّهِ كَسَوْتَنِيهَا وَقَدْ قُلْتَ فِى حُلَّةِ عُطَارِدٍ مَا قُلْتَ. فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم "إِنِّى لَمْ أَكْسُكَهَا لِتَلْبَسَهَا." فَكَسَاهَا عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ أَخًا لَهُ مُشْرِكًا بِمَكَّةَ.

Bize Abdullah b. Mesleme, ona Malik, ona Nafi', ona Abdullah b. Ömer'in şöyle anlattığını rivayet etti: Hz. Ömer, mescidin kapısı yanında (satılık) İbrişimle karışık alaca bezden yapılmış bir elbise gördü de Ya Rasulullah; keşke bunu satın alsan da cuma günü ve sana elçiler geldiği zaman giysen dedi. Hz. Peygamber de: "Bunu ancak ahirette nasibi olmayanlar giyer" buyurdu. Sonra Hz. Peygamber'e o ipeklilerden birçok elbiseler geldi. Hz. Peygamber (sav) onlardan birisini Ömer b. el-Hattab'a (ra) verdi. Ömer, Ya Rasulullah! Onu bana giydiriyorsun. Hâlbuki sen Utarid'in elbisesi hakkında neler söylemiştin! dedi. Bunun üzerine Hz. Peygamber (sav), "Ben onu sana giyesin diye vermedim ki" buyurdu. Ömer, müteakiben o elbiseyi Mekke'de bulunan müşrik bir kardeşine (Osman b. Hakîm'e) verdi.

• Ebû Davud Sünen-i Ebu Davud Libâs 9, /924

حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ صَالِحٍ حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِى يُونُسُ وَعَمْرُو بْنُ الْحَارِثِ عَنِ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ سَالِمِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ أَبِيهِ بِهَذِهِ الْقِصَّةِ قَالَ حُلَّةَ إِسْتَبْرَقٍ. وَقَالَ فِيهِ ثُمَّ أَرْسَلَ إِلَيْهِ بِجُبَّةِ دِيبَاجٍ وَقَالَ "تَبِيعُهَا وَتُصِيبُ بِهَا حَاجَتَكَ."

Bize Ahmed b. Salih, ona Abdullah b. Vehb, ona Yunus ve Amr b. Haris, ona İbn Şihab, ona Salim b. Abdullah, babasının (Ömer b. Hattab) bu kıssayı nakledip; dibaç cübbe dedi. Ve sonra bu konuda şunları söyledi: Hz. Peygamber, Ömer b. el-Hattab'a dîbâ adı verilen kumaşı ince ipekten dokunmuş bir cübbe göndermiş ve Hz. Peygamber; "onu satarsın ve parası ile ihtiyacını görürsün" buyurmuştur.

• Ebû Davud Sünen-i Ebu Davud Libâs 9, /924

حَدَّثَنَا الْقَعْنَبِىُّ عَنْ مَالِكٍ عَنْ نَافِعٍ عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ حُنَيْنٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَلِىِّ بْنِ أَبِى طَالِبٍ رضى الله عنه "أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم نَهَى عَنْ لُبْسِ الْقَسِّىِّ وَعَنْ لُبْسِ الْمُعَصْفَرِ وَعَنْ تَخَتُّمِ الذَّهَبِ وَعَنِ الْقِرَاءَةِ فِى الرُّكُوعِ."

Açıklama: Hadiste geçen Kassiy kelimesi "Şam ve Mısır'dan getirilen, bazı yerleri dokunup bazı yerleri kaburga kemikleri tarzında aralık aralık bırakılan kırmızı renkli ipek kumaş" şeklinde açıklanmıştır (İbn Hacer, Fethu'l-Bârî, II, 280, Mısır, 1958).

• Ebû Davud Sünen-i Ebu Davud Libâs 10, /924

حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَاعِيلَ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ عَنْ أَبِى الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرٍ قَالَ "نَهَى رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَنِ الصَّمَّاءِ وَعَنْ الاِحْتِبَاءِ فِى ثَوْبٍ وَاحِدٍ."

Açıklama: Bu hadiste geçen sammâ kelimesi, birçok hadiste iştimâlu's-sammâ tarzında varit olmuştur (örnek olarak bkz. Buharî, Libâs 21; Müslim, Libâs 72; Ebu Davud, Libâs 21; Tirmizi, Libâs 241). Gerek bu giyim şeklinin, gerekse ihtibâ'nın yasaklanışının sebebi, küçük bir harekette avret yerinin görünme ihtimalini barındıran giyim şekli oluşlarıdır.

• Ebû Davud Sünen-i Ebu Davud Libâs 24, /931

حَدَّثَنَا حَفْصُ بْنُ عُمَرَ وَمُسْلِمُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ قَالاَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ أَبِى إِسْحَاقَ عَنْ هُبَيْرَةَ عَنْ عَلِىٍّ - رضى الله عنه - قَالَ "نَهَانِى رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَنْ خَاتَمِ الذَّهَبِ وَعَنْ لُبْسِ الْقَسِّىِّ وَالْمِيثَرَةِ الْحَمْرَاءِ."

• Ebû Davud Sünen-i Ebu Davud Libâs 10, /926

حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَلِىٍّ حَدَّثَنَا أَبُو أَحْمَدَ - يَعْنِى الزُّبَيْرِىَّ - حَدَّثَنَا مِسْعَرٌ عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ مَيْسَرَةَ عَنْ عَمْرِو بْنِ دِينَارٍ عَنْ جَابِرٍ قَالَ "كُنَّا نَنْزِعُهُ عَنِ الْغِلْمَانِ وَنَتْرُكُهُ عَلَى الْجَوَارِى." [قَالَ مِسْعَرٌ فَسَأَلْتُ عَمْرَو بْنَ دِينَارٍ عَنْهُ فَلَمْ يَعْرِفْهُ.]

• Ebû Davud Sünen-i Ebu Davud Libâs 13, /927

حَدَّثَنَا أَبُو الْوَلِيدِ الطَّيَالِسِىُّ حَدَّثَنَا زُهَيْرٌ حَدَّثَنَا أَبُو الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم "إِذَا انْقَطَعَ شِسْعُ أَحَدِكُمْ فَلاَ يَمْشِ فِى نَعْلٍ وَاحِدَةٍ حَتَّى يُصْلِحَ شِسْعَهُ وَلاَ يَمْشِ فِى خُفٍّ وَاحِدٍ وَلاَ يَأْكُلْ بِشِمَالِهِ."

• Ebû Davud Sünen-i Ebu Davud Libâs 43, /942

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا صَفْوَانُ بْنُ عِيسَى حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ هَارُونَ عَنْ زِيَادِ بْنِ سَعْدٍ عَنْ أَبِى نَهِيكٍ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ "مِنَ السُّنَّةِ إِذَا جَلَسَ الرَّجُلُ أَنْ يَخْلَعَ نَعْلَيْهِ فَيَضَعَهُمَا بِجَنْبِهِ."

• Ebû Davud Sünen-i Ebu Davud Libâs 43, /942

حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ صَالِحٍ حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِى يُونُسُ عَنِ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَ بِهَذَا الْحَدِيثِ "زَادَ وَأَخْرَجَهُ فَكَانَ بِالْبَيْدَاءِ يَدْخُلُ كُلَّ جُمُعَةٍ يَسْتَطْعِمُ."

• Ebû Davud Sünen-i Ebu Davud Libâs 35, /937