أَخْبَرَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ الْحَسَنِ قَالَ حَدَّثَنَا حَجَّاجٌ قَالَ قَالَ ابْنُ جُرَيْجٍ سَمِعْتُ عَطَاءً يَقُولُ إِنَّ أَبَا الْعَبَّاسِ الشَّاعِرَ أَخْبَرَهُ أَنَّهُ سَمِعَ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عَمْرِو بْنِ الْعَاصِ قَالَ: "بَلَغَ النَّبِىَّ صلى الله عليه وسلم أَنِّى أَصُومُ أَسْرُدُ الصَّوْمَ وَأُصَلِّى اللَّيْلَ. فَأَرْسَلَ إِلَيْهِ، وَلَمَّا لَقِيَهُ قَالَ أَلَمْ أُخْبَرْ أَنَّكَ تَصُومُ وَلاَ تُفْطِرُ وَتُصَلِّى اللَّيْلَ! فَلاَ تَفْعَلْ، فَإِنَّ لِعَيْنِكَ حَظًّا وَلِنَفْسِكَ حَظًّا وَلأَهْلِكَ حَظًّا. وَصُمْ وَأَفْطِرْ، وَصَلِّ وَنَمْ. وَصُمْ مِنْ كُلِّ عَشْرَةِ أَيَّامٍ يَوْمًا وَلَكَ أَجْرُ تِسْعَةٍ. قَالَ إِنِّى أَقْوَى لِذَلِكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ. قَالَ صُمْ صِيَامَ دَاوُدَ إِذًا. قَالَ وَكَيْفَ كَانَ صِيَامُ دَاوُدَ يَا نَبِىَّ اللَّهِ؟ قَالَ كَانَ يَصُومُ يَوْمًا وَيُفْطِرُ يَوْمًا، وَلاَ يَفِرُّ إِذَا لاَقَى. قَالَ وَمَنْ لِى بِهَذَا يَا نَبِىَّ اللَّهِ."

Bize İbrahim b. Hasan, ona Haccâc, ona İbn Cüreyc, ona Atâ, ona da Ebu Abbas eş-Şâir, Abdullah b. Amr b. Âs'ın şöyle dediğini rivayet etmiştir: "Benim sürekli oruç tutup geceleri namaz kıldığım Hz. Peygamber'e (sav) ulaştığında, bana haber gönderdi. Kendisi ile karşılaşınca 'Senin (gündüzleri) oruç tutup iftar etmediğin, geceleri de namaz kıldığın bana ulaşmadı mı zannediyorsun! Böyle yapma. Zira gözünün, bedeninin ve ailenin senin üzerinde hakkı vardır. Bazen oruç tut, (bazen) tutma. (Geceleri biraz) namaz kıl, (biraz da) uyu. Her on günde bir gün oruç tut, geri kalan dokuz günün sevabını da alırsın' buyurdu. Abdullah 'Yâ Rasulullah! Ben bundan daha fazlasına güç yetiririm' deyince, 'O halde Davud (as) orucu tut' buyurdu. Abdullah 'Ey Allah'ın Nebî'si! Davud (as) orucu da nasıldır?' diye sorunca, Hz. Peygamber (sav) 'O bir gün oruç tutar, bir gün tutmazdı. Düşmanla karşılaştığında da kaçmazdı' buyurdu. Abdullah 'Bu konuda bana kim yardımcı olabilir ey Allah'ın Nebisi?' dedi."

Açıklama: 'وَمَنْ لِى بِهَذَا يَا نَبِىَّ اللَّهِ' ifadesi, hadisin bağlamıyla tam örtüşmediği için tam olarak anlaşılamamıştır. İstifade edilen kaynak için bk. Vellevî, Zahîratü'l-'ukbâ, XXI, 326.

• Nesâî Sünen-i Nesâî Sıyâm 78, /2242

أَخْبَرَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِى النَّضْرِ قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو إِسْحَاقَ الأَشْجَعِىُّ - كُوفِىٌّ - عَنْ عَمْرِو بْنِ قَيْسٍ الْمُلاَئِىِّ عَنِ الْحُرِّ بْنِ الصَّيَّاحِ عَنْ هُنَيْدَةَ بْنِ خَالِدٍ الْخُزَاعِىِّ عَنْ حَفْصَةَ قَالَتْ: "أَرْبَعٌ لَمْ يَكُنْ يَدَعُهُنَّ النَّبِىُّ صلى الله عليه وسلم صِيَامَ عَاشُورَاءَ وَالْعَشْرَ وَثَلاَثَةَ أَيَّامٍ مِنْ كُلِّ شَهْرٍ وَرَكْعَتَيْنِ قَبْلَ الْغَدَاةِ."

Bize Ebu Bekir b. Ebu Nadr, ona Kûfeli Ebu İshak el-Eşcaî, ona Amr b. Kays el-Mülâî, ona Hur b. Sayyâh, ona Hüneyde b. Hâlid el-Huzâî, ona da Hafsa şöyle rivayet etmiştir: "Hz. Peygamber'in terk etmediği dört şey vardı: Aşure orucu, zilhicce ayının ilk on günü tutulan oruç, her ayda tuttuğu üç günlük oruç ve öğle namazının (farzından) önceki iki rekatlık namaz."

• Nesâî Sünen-i Nesâî Sıyâm 83, /2243

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عُثْمَانَ بْنِ أَبِى صَفْوَانَ الثَّقَفِىُّ قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنِ الْحُرِّ بْنِ الصَّيَّاحِ عَنْ هُنَيْدَةَ بْنِ خَالِدٍ عَنِ امْرَأَتِهِ عَنْ بَعْضِ أَزْوَاجِ النَّبِىِّ صلى الله عليه وسلم قَالَتْ كَانَ النَّبِىُّ صلى الله عليه وسلم يَصُومُ الْعَشْرَ وَثَلاَثَةَ أَيَّامٍ مِنْ كُلِّ شَهْرٍ الاِثْنَيْنِ وَالْخَمِيسَ .

• Nesâî Sünen-i Nesâî Sıyâm 83, /2243

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الأَعْلَى قَالَ حَدَّثَنَا خَالِدٌ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ قَالَ أَخْبَرَنِى حَبِيبُ بْنُ أَبِى ثَابِتٍ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا الْعَبَّاسِ - هُوَ الشَّاعِرُ - يُحَدِّثُ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو قَالَ قَالَ لِى رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم: "يَا عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عَمْرٍو! إِنَّكَ تَصُومُ الدَّهْرَ وَتَقُومُ اللَّيْلَ. وَإِنَّكَ إِذَا فَعَلْتَ ذَلِكَ هَجَمَتِ الْعَيْنُ وَنَفِهَتْ لَهُ النَّفْسُ. لاَ صَامَ مَنْ صَامَ الأَبَدَ. صَوْمُ الدَّهْرِ ثَلاَثَةُ أَيَّامٍ مِنَ الشَّهْرِ صَوْمُ الدَّهْرِ كُلِّهِ. قُلْتُ إِنِّى أُطِيقُ أَكْثَرَ مِنْ ذَلِكَ. قَالَ صُمْ صَوْمَ دَاوُدَ، كَانَ يَصُومُ يَوْمًا وَيُفْطِرُ يَوْمًا وَلاَ يَفِرُّ إِذَا لاَقَى."

Bize Muhammed b. Abdula'lâ, ona Hâlid, ona Şu'be, ona Habîb b. Ebu Sâbit, ona Ebu Abbas eş-Şâir, ona da Abdullah b. Amr, Hz. Peygamber'in (sav) kendisine şöyle buyurduğunu rivayet etmiştir: "Ey Abdullah b. Amr! Sen yıl boyunca oruç tutuyor, geceleri de namaz kılıyormuşsun! Bunu yaptığında gözünün feri gider, bedenin de yorgun düşer. Sürekli oruç tutan, hiç oruç tutmamış demektir. Senenin tamamını oruçlu geçirmek; aydan üç gün oruç tutmakla da mümkündür ki ancak bu şekilde senenin tamamı oruçlu geçirilebilir. Ben 'Bundan daha fazlasını yapabilirim' dediğimde, Hz. Peygamber (sav) 'O zaman Davud (as) orucu tut. O bir gün oruç tutar, bir gün tutmazdı. Düşmanla karşılaştığında da kaçmazdı' buyurdu."

• Nesâî Sünen-i Nesâî Sıyâm 78, /2242

أَخْبَرَنَا عَلِىُّ بْنُ الْحَسَنِ اللاَّنِىُّ بِالْكُوفَةِ عَنْ عَبْدِ الرَّحِيمِ - وَهُوَ ابْنُ سُلَيْمَانَ - عَنْ عَاصِمٍ الأَحْوَلِ عَنْ أَبِى عُثْمَانَ عَنْ أَبِى ذَرٍّ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم: "مَنْ صَامَ ثَلاَثَةَ أَيَّامٍ مِنَ الشَّهْرِ فَقَدْ صَامَ الدَّهْرَ كُلَّهُ. ثُمَّ قَالَ صَدَقَ اللَّهُ فِى كِتَابِهِ (مَنْ جَاءَ بِالْحَسَنَةِ فَلَهُ عَشْرُ أَمْثَالِهَا)."

Bize Ali b. Hasan el-Lâinî Kûfe'de, ona Abdürrahim b. Süleyman, ona Âsım el-Ahvel, ona Ebu Osman, ona da Ebu Zer, Hz. Peygamber'in (sav) şöyle buyurduğunu rivayet etmiştir: "Ayda üç gün oruç tutan kimse, senenin tamamını oruçlu geçirmiş demektir. Ardından Hz. Peygamber 'Allah, Kitab'ında doğru söylemiştir' buyurarak, (Kim bir iyilik yaparsa, ona ona katı mükafaat vardır) ayetini okudu."

• Nesâî Sünen-i Nesâî Sıyâm 82, /2242

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ قَالَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدٌ قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ عَمْرِو بْنِ دِينَارٍ عَنْ أَبِى الْعَبَّاسِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو قَالَ قَالَ لِى رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم: "اقْرَإِ الْقُرْآنَ فِى شَهْرٍ. قُلْتُ إِنِّى أُطِيقُ أَكْثَرَ مِنْ ذَلِكَ. فَلَمْ أَزَلْ أَطْلُبُ إِلَيْهِ حَتَّى قَالَ فِى خَمْسَةِ أَيَّامٍ. وَقَالَ صُمْ ثَلاَثَةَ أَيَّامٍ مِنَ الشَّهْرِ. قُلْتُ إِنِّى أُطِيقُ أَكْثَرَ مِنْ ذَلِكَ. فَلَمْ أَزَلْ أَطْلُبُ إِلَيْهِ حَتَّى قَالَ صُمْ أَحَبَّ الصِّيَامِ إِلَى اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ صَوْمَ دَاوُدَ، كَانَ يَصُومُ يَوْمًا وَيُفْطِرُ يَوْمًا."

Bize Muhammed b. Beşşâr, ona Muhammed (b. Cafer), ona Şu'be, ona Amr b. Dînâr, ona Ebu Abbâs, ona da Abdullah b. Amr, Hz. Peygamber'in (sav) kendisine şöyle buyurduğunu rivayet etmiştir: "'Kur'ân'ı ayda bir hatmet.' Ben 'Bundan daha fazlasını yapabilirim' dedim. Hz. Peygamber (sav), 'Beş günde bir hatmet' buyurana dek talepte bulunmaya devam ettim. Nebî (sav) 'Ayda da üç gün oruç tut' buyurdu. Ben, 'Bundan daha fazlasını yapabilirim' dedim. Rasulullah (sav), 'Allah'a (ac) en sevimli gelen Davud (as) orucunu tut. O bir gün oruç tutar, bir gün tutmazdı' buyurana dek de (artırmasını) talep etmeye devam ettim."

• Nesâî Sünen-i Nesâî Sıyâm 78, /2242

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ حَاتِمٍ قَالَ أَخْبَرَنَا حِبَّانُ قَالَ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ عَنْ عَاصِمٍ عَنْ أَبِى عُثْمَانَ عَنْ رَجُلٍ قَالَ أَبُو ذَرٍّ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ: "مَنْ صَامَ ثَلاَثَةَ أَيَّامٍ مِنْ كُلِّ شَهْرٍ فَقَدْ تَمَّ صَوْمُ الشَّهْرِ أَوْ فَلَهُ صَوْمُ الشَّهْرِ." شَكَّ عَاصِمٌ.

Bize Muhammed b. Hâtim, ona Hibbân, ona Abdullah, ona Âsım, ona Ebu Osman, ona bir râvi, ona da Ebu Zer, Hz. Peygamber'in (sav) şöyle buyurduğunu rivayet etmiştir: "Her ay üç gün oruç tutan kimse, ayın tamamını oruçlu geçirmiş demektir veya ayın tamamını oruçlu geçirmiş sevabı alır." Rivayette şüpheye düşen râvi Âsım'dır.

• Nesâî Sünen-i Nesâî Sıyâm 82, /2243

أَخْبَرَنَا زَكَرِيَّاءُ بْنُ يَحْيَى قَالَ حَدَّثَنَا وَهْبُ بْنُ بَقِيَّةَ قَالَ أَنْبَأَنَا خَالِدٌ عَنْ خَالِدٍ - وَهُوَ الْحَذَّاءُ - عَنْ أَبِى قِلاَبَةَ عَنْ أَبِى الْمَلِيحِ قَالَ دَخَلْتُ مَعَ أَبِيكَ زَيْدٍ عَلَى عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو فَحَدَّثَ: "أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ذُكِرَ لَهُ صَوْمِى، فَدَخَلَ عَلَىَّ فَأَلْقَيْتُ لَهُ وِسَادَةَ أَدَمٍ رَبْعَةً حَشْوُهَا لِيفٌ. فَجَلَسَ عَلَى الأَرْضِ وَصَارَتِ الْوِسَادَةُ فِيمَا بَيْنِى وَبَيْنَهُ. قَالَ أَمَا يَكْفِيكَ مِنْ كُلِّ شَهْرٍ ثَلاَثَةُ أَيَّامٍ؟ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ، قَالَ خَمْسًا؟ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ، قَالَ سَبْعًا؟ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ، قَالَ تِسْعًا؟ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ، قَالَ إِحْدَى عَشْرَةَ؟ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ، فَقَالَ النَّبِىُّ صلى الله عليه وسلم لاَ صَوْمَ فَوْقَ صَوْمِ دَاوُدَ شَطْرَ الدَّهْرِ صِيَامُ يَوْمٍ وَفِطْرُ يَوْمٍ."

Bize Zekeriyya b. Yahya, ona Vehb b. Bakiyye, ona Hâlid (b. Abdullah), ona Hâlid el-Hazzâ, ona Ebu Kilâbe, ona da Ebu Melîh; babası Zeyd ile beraber Abdullah b. Amr'ın yanına girdiklerini ve onun şöyle rivayet ettiğini nakletmiştir: "Rasulullah'a (sav) tuttuğum oruçtan bahsedilmiş. Hz. Peygamber (sav) bunun üzerine yanıma geldi. Ona içi lif dolu, dört köşe bir minder takdim ettim. O ise yere oturdu. Minder de benimle onun arasında kaldı. Nebî (sav) 'Her ay üç gün oruç tutman sana yetmiyor mu?' buyurdu. Ben 'Yâ Rasulullah! (Lütfen)' dedim. O 'Beş gün?' buyurunca, ben 'Yâ Rasulullah! (Lütfen)' dedim. O 'Yedi gün?' buyurunca, ben 'Yâ Rasulullah! (Lütfen)' dedim. O 'Dokuz gün?' buyurunca, ben 'Yâ Rasulullah! (Lütfen)' dedim. O 'on bir gün?' buyurunca, 'Yâ Rasulullah! (Lütfen)' dedim. Bunun üzerine Hz. Peygamber (sav) 'Senenin yarısına denk gelen Davud (as) orucunun üzerinde bir oruç yoktur! O da bir gün oruç tutup, bir gün tutmamaktır' buyurdu."

• Nesâî Sünen-i Nesâî Sıyâm 79, /2242

أَخْبَرَنَا زَكَرِيَّا بْنُ يَحْيَى قَالَ أَخْبَرَنَا أَبُو مُصْعَبٍ عَنْ مُغِيرَةَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سَعِيدِ بْنِ أَبِى هِنْدٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْحَاقَ عَنْ سَعِيدِ بْنِ أَبِى هِنْدٍ قَالَ عُثْمَانُ بْنُ أَبِى الْعَاصِ نَحْوَهُ مُرْسَلٌ .

• Nesâî Sünen-i Nesâî Sıyâm 82, /2243

أَخْبَرَنَا مَخْلَدُ بْنُ الْحَسَنِ قَالَ حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ عَنْ زَيْدِ بْنِ أَبِى أُنَيْسَةَ عَنْ أَبِى إِسْحَاقَ عَنْ جَرِيرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنِ النَّبِىِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ « صِيَامُ ثَلاَثَةِ أَيَّامٍ مِنْ كُلِّ شَهْرٍ صِيَامُ الدَّهْرِ وَأَيَّامُ الْبِيضِ صَبِيحَةَ ثَلاَثَ عَشْرَةَ وَأَرْبَعَ عَشْرَةَ وَخَمْسَ عَشْرَةَ » .

• Nesâî Sünen-i Nesâî Sıyâm 83, /2243